บทที่ 3

1ในปีที่สิบห้าแห่งรัชสมัยของจักรพรรดิทิเบริอัสซีซาร์ เมื่อปอนทิอัสปีลาตเป็นผู้ว่าราชการแคว้นยูเดีย เฮโรดเป็นเจ้าเมืองประจำแคว้นกาลิลี ฟีลิปพี่น้องของเขาเป็นเจ้าเมืองประจำแคว้นอิทูเรียและทราโคนิทิส และลีสานิอัสเป็นเจ้าเมืองประจำแคว้นอาบีเลเน 2และในสมัยที่อันนาสกับคายาฟาสเป็นมหาปุโรหิต พระวจนะของพระเจ้ามาถึงยอห์นบุตรเศคาริยาห์ในถิ่นทุรกันดาร 3ดังนั้นท่านจึงไปทั่วทั้งภูมิภาคริมแม่น้ำจอร์แดน ประกาศบัพติศมาแห่งการกลับใจเพื่อการยกโทษบาป 4ดังที่มีคำเขียนไว้ในหนังสือถ้อยคำของอิสยาห์ผู้เผยพระวจนะว่า “เสียงของผู้ที่ร้องในถิ่นทุรกันดารว่า ‘จงเตรียมมรรคาขององค์พระผู้เป็นเจ้า จงทำทางเดินของพระองค์ให้ตรง’ 5หุบเขาทุกแห่งจะถูกถม ภูเขาและเนินเขาทุกแห่งจะถูกทำให้ราบ ที่คดจะถูกทำให้ตรง ทางขรุขระจะกลายเป็นทางราบ 6และมนุษย์ทุกคนจะเห็นความรอดของพระเจ้า’” 7ยอห์นจึงกล่าวแก่ฝูงชนที่ออกมารับบัพติศมาจากท่านว่า “เจ้าพวกเชื้อสายงูพิษ ใครเตือนเจ้าให้หนีจากพระพิโรธที่จะมาถึง 8ฉะนั้น จงเกิดผลอันสมควรแก่การกลับใจ และอย่าเริ่มนึกในใจว่า ‘เรามีอับราฮัมเป็นบิดา’ เพราะเราบอกเจ้าทั้งหลายว่า พระเจ้าทรงสามารถสร้างบุตรของอับราฮัมขึ้นจากหินเหล่านี้ได้ 9บัดนี้ขวานก็จ่ออยู่ที่โคนต้นไม้ทั้งหลายแล้ว ฉะนั้นต้นไม้ทุกต้นที่ไม่เกิดผลดีก็จะถูกโค่นลงและโยนทิ้งในกองไฟ” 10ฝูงชนจึงถามท่านว่า “ถ้าเช่นนั้น เราควรทำอย่างไร” 11ท่านจึงตอบพวกเขาว่า “ผู้ใดมีเสื้อสองตัว จงแบ่งให้คนที่ไม่มี และผู้ใดมีอาหาร ก็จงทำอย่างเดียวกัน” 12แม้แต่คนเก็บภาษีก็มารับบัพติศมาด้วย และถามท่านว่า “ท่านอาจารย์ เราควรทำอย่างไร” 13ท่านก็ตอบพวกเขาว่า “อย่าเก็บเกินอัตราที่กำหนดให้เจ้าเก็บ” 14พวกทหารก็ถามท่านเช่นกันว่า “แล้วพวกเราเล่า เราควรทำอย่างไร” ท่านก็ตอบพวกเขาว่า “อย่ารีดไถผู้ใดด้วยกำลัง อย่ากล่าวหาใครเท็จเพื่อเอาเงิน และจงพอใจในค่าจ้างของเจ้า” 15เมื่อประชาชนกำลังคอยเฝ้าด้วยความคาดหวัง และทุกคนกำลังขบคิดในใจเกี่ยวกับยอห์นว่าท่านอาจจะเป็นพระคริสต์หรือไม่ 16ยอห์นจึงตอบคนทั้งปวงว่า “เราให้บัพติศมาแก่ท่านทั้งหลายด้วยน้ำ แต่ผู้ที่ทรงอำนาจยิ่งกว่าเรากำลังจะเสด็จมา ซึ่งเราไม่คู่ควรแม้แต่จะแก้สายรัดรองเท้าของพระองค์ พระองค์จะทรงให้บัพติศมาแก่ท่านทั้งหลายด้วยพระวิญญาณบริสุทธิ์และด้วยไฟ 17พลั่วฝัดข้าวอยู่ในพระหัตถ์ของพระองค์แล้ว พระองค์จะทรงชำระลานนวดข้าวของพระองค์ให้สะอาด และจะทรงรวบรวมข้าวสาลีของพระองค์เข้าในยุ้งฉาง ส่วนฟางลีบนั้นพระองค์จะทรงเผาด้วยไฟที่ไม่รู้ดับ” 18ด้วยถ้อยคำตักเตือนเหล่านี้และอีกหลายประการ ยอห์นได้ประกาศข่าวประเสริฐแก่ประชาชน 19แต่เฮโรดเจ้าเมืองประจำแคว้น ถูกยอห์นตักเตือนเรื่องนางเฮโรเดียสภรรยาของน้องชาย และเรื่องความชั่วร้ายอื่น ๆ ทั้งสิ้นที่เฮโรดได้ทำ 20ได้เพิ่มการนี้อีกประการหนึ่งเข้ากับทุกสิ่ง คือได้ขังยอห์นไว้ในเรือนจำ 21เมื่อประชาชนทั้งหมดกำลังรับบัพติศมา พระเยซูก็ทรงรับบัพติศมาด้วย และขณะที่พระองค์กำลังทรงอธิษฐาน ฟ้าสวรรค์ก็เปิดออก 22และพระวิญญาณบริสุทธิ์เสด็จลงมาเหนือพระองค์เป็นรูปกายเหมือนนกพิราบ และมีพระสุรเสียงมาจากฟ้าสวรรค์ว่า “เจ้าคือบุตรที่รักของเรา เราพอใจในเจ้ายิ่งนัก” 23เมื่อพระเยซูทรงเริ่มต้นพระราชกิจนั้น พระองค์มีพระชนมายุประมาณสามสิบพรรษา ทรงเป็นบุตร (ตามที่คนทั่วไปเข้าใจกัน) ของโยเซฟ ผู้เป็นบุตรของเฮลี 24บุตรของมัทธัท บุตรของเลวี บุตรของเมลคี บุตรของยันนาย บุตรของโยเซฟ 25บุตรของมัททาธีอัส บุตรของอาโมส บุตรของนาฮูม บุตรของเอสลี บุตรของนักกาย 26บุตรของมาอาท บุตรของมัททาธีอัส บุตรของเสเมอิน บุตรของโยเสค บุตรของโยดา 27บุตรของโยฮานัน บุตรของเรซา บุตรของเศรุบบาเบล บุตรของเชอัลทิเอล บุตรของเนรี 28บุตรของเมลคี บุตรของอัดดี บุตรของโคสัม บุตรของเอลมาดัม บุตรของเอร์ 29บุตรของโยชูวา บุตรของเอลีเอเซอร์ บุตรของโยริม บุตรของมัทธัท บุตรของเลวี 30บุตรของสิเมโอน บุตรของยูดาห์ บุตรของโยเซฟ บุตรของโยนัม บุตรของเอลียาคิม 31บุตรของเมลเลอา บุตรของเมนนา บุตรของมัทธาทา บุตรของนาธัน บุตรของดาวิด 32บุตรของเจสซี บุตรของโอเบด บุตรของโบอัส บุตรของสัลโม บุตรของนาโชน 33บุตรของอัมมีนาดับ บุตรของอัดมิน บุตรของอาร์นี บุตรของเฮสโรน บุตรของเปเรศ บุตรของยูดาห์ 34บุตรของยาโคบ บุตรของอิสอัค บุตรของอับราฮัม บุตรของเทราห์ บุตรของนาโฮร์ 35บุตรของเสรุก บุตรของเรอู บุตรของเปเลก บุตรของเอเบอร์ บุตรของเชลา 36บุตรของไคนาน บุตรของอารฟาซาด บุตรของเชม บุตรของโนอาห์ บุตรของลาเมค 37บุตรของเมธูเซลาห์ บุตรของเอโนค บุตรของยาเรด บุตรของมาหะลาเลเอล บุตรของไคนาน 38บุตรของเอโนช บุตรของเสท บุตรของอาดัม ผู้เป็นบุตรของพระเจ้า

บริบท: ลูกาสร้างกรอบเวลาอย่างมืออาชีพด้วยการวางผู้ปกครองเจ็ดคนในสองข้อแรก (ข้อ 1-2) — จักรพรรดิโรมัน ผู้ว่าราชการโรมัน ผู้ปกครองย่อยของชาวยิวสามคน และมหาปุโรหิตสองคน ปีที่สิบห้าของทิเบริอัสคือราว ค.ศ. 28-29 คำว่า “เตตราร์ค” ในภาษากรีกแปลว่า “ผู้ปกครองหนึ่งในสี่” — หลังจากกษัตริย์เฮโรดมหาราชสิ้นพระชนม์ (4 ก่อนคริสตกาล) จักรวรรดิโรมันได้แบ่งอาณาจักรของท่านออกเป็นสี่ส่วน โดยให้โอรสและขุนนางปกครอง ลูกาประกาศอย่างเป็นทางการเหมือนการประกาศของผู้เผยพระวจนะในพันธสัญญาเดิมที่ระบุเวลาของการทรงเรียก (เทียบ อิสยาห์ 6:1; เยเรมีย์ 1:1-3; เอเสเคียล 1:1-3)

2และในสมัยที่อันนาสกับคายาฟาสเป็นมหาปุโรหิต พระวจนะของพระเจ้ามาถึงยอห์นบุตรเศคาริยาห์ในถิ่นทุรกันดาร

บริบท: ยอห์นเป็นบุตรของเศคาริยาห์ปุโรหิต (ลูกา 1:5-25, 57-80) การที่ลูการะบุว่า “พระวจนะของพระเจ้ามาถึง” ยอห์น (ไม่ใช่มาถึงพระวิหารหรือเจ้าหน้าที่ทางศาสนา) เป็นการประกาศว่าการเปิดเผยของพระเจ้ากำลังเริ่มต้นใหม่ผ่านผู้เผยพระวจนะในถิ่นทุรกันดาร ตามแบบของผู้เผยพระวจนะในพันธสัญญาเดิม (เทียบ 1 ซามูเอล 15:10; เยเรมีย์ 1:2; โฮเชยา 1:1) สิ้นสุดความเงียบของผู้เผยพระวจนะที่ยาวนานเกือบ 400 ปีตั้งแต่มาลาคี ส่วนคำว่า “มหาปุโรหิตอันนาสและคายาฟาส” สะท้อนความซับซ้อนทางการเมือง — อันนาสถูกโรมันปลดในปี ค.ศ. 15 แต่ชาวยิวยังถือว่าท่านเป็นมหาปุโรหิตที่ถูกต้องตามกฎหมาย ส่วนคายาฟาสลูกเขยของท่านดำรงตำแหน่งอย่างเป็นทางการ ค.ศ. 18-36

3ดังนั้นท่านจึงไปทั่วทั้งภูมิภาคริมแม่น้ำจอร์แดน ประกาศบัพติศมาแห่งการกลับใจเพื่อการยกโทษบาป

4ดังที่มีคำเขียนไว้ในหนังสือถ้อยคำของอิสยาห์ผู้เผยพระวจนะว่า “เสียงของผู้ที่ร้องในถิ่นทุรกันดารว่า ‘จงเตรียมมรรคาขององค์พระผู้เป็นเจ้า จงทำทางเดินของพระองค์ให้ตรง’

บริบท: ลูกาอ้างอิสยาห์ 40:3-5 ยาวกว่ามัทธิวและมาระโกอย่างมีนัยสำคัญ — ลูกาจบข้อความที่ “มนุษย์ทุกคนจะเห็นความรอดของพระเจ้า” (ข้อ 6) ซึ่งเป็นธีมที่ลูกาเน้นตลอดทั้งเล่ม คือ ข่าวประเสริฐสำหรับคนทุกชาติ (เทียบ 2:32; 24:47; กิจการ 1:8) บริบทดั้งเดิมใน อิสยาห์ 40 คือคำปลอบประโลมแก่ชาวยิวที่ถูกเนรเทศไปบาบิโลน ลูการะบุว่าการรับใช้ของยอห์นเป็นการ “เตรียมทาง” สำหรับการเสด็จกลับมาของพระเจ้า — ไม่ใช่การกลับจากการเนรเทศเท่านั้น แต่เป็นการเสด็จมาของพระเมสสิยาห์เอง

5หุบเขาทุกแห่งจะถูกถม ภูเขาและเนินเขาทุกแห่งจะถูกทำให้ราบ ที่คดจะถูกทำให้ตรง ทางขรุขระจะกลายเป็นทางราบ

บริบท: ภาพที่พระเจ้ากำลัง “ปรับภูมิประเทศ” — ถมหุบเขา ทำภูเขาให้ราบ — เป็นภาพโบราณของการเตรียมทางหลวงสำหรับกษัตริย์ที่จะเสด็จผ่าน แต่ในบริบททางจิตวิญญาณ อิสยาห์และลูกาใช้เป็นภาพของ “การกลับตาลปัตร” ที่พระเจ้าทรงกระทำ (เทียบ ลูกา 1:52 ของมารีย์: “ทรงยกผู้ต่ำต้อยขึ้น”) คนยโสที่สูงจะถูกทำให้ต่ำลง คนที่ถ่อมตัวจะได้รับการยกชูขึ้น — ซึ่งเป็นหลักการที่ยอห์นจะสอนคนเก็บภาษีและทหารในข้อ 12-14 ข้างหน้า

6และมนุษย์ทุกคนจะเห็นความรอดของพระเจ้า’”

บริบท: คำว่า “มนุษย์ทุกคน” (ภาษากรีก “ปาซา ซาร์กซ์” แปลตรง ๆ ว่า “เนื้อหนังทั้งสิ้น”) เป็นคำอ้างอิงพันธสัญญาเดิมที่ครอบคลุม — หมายถึงคนทุกชาติ ไม่ใช่เฉพาะชาวยิว (เทียบ ปฐมกาล 6:12; เยเรมีย์ 25:31) นี่คือเหตุผลที่ลูกาอ้างอิสยาห์ไปไกลกว่ามัทธิวและมาระโก — เพื่อเน้นธีมประจำของท่านว่าข่าวประเสริฐเป็นของคนทุกชาติ คำว่า “โซเทเรียน” (ความรอด) ในรูปเพศกลางเป็นแบบ LXX ซึ่งสิเมโอนก็ใช้ในคำกล่าวของท่านที่ 2:30 ว่า “ข้าพระองค์ได้เห็นความรอดของพระองค์”

7ยอห์นจึงกล่าวแก่ฝูงชนที่ออกมารับบัพติศมาจากท่านว่า “เจ้าพวกเชื้อสายงูพิษ ใครเตือนเจ้าให้หนีจากพระพิโรธที่จะมาถึง

บริบท: ภาพ “พงศ์พันธุ์งูพิษ” เป็นคำด่าแรงที่สุดคำหนึ่งในสมัยนั้น — เพราะงูพิษเป็นสัญลักษณ์ของความร้ายกาจและความหลอกลวงของซาตานเองตั้งแต่ปฐมกาล 3 ยอห์นไม่ได้ประจบผู้มารับบัพติศมา แต่ท้าทายความปลอมของการกลับใจเพียงผิวเผิน คำว่า “พระพิโรธที่จะมาถึง” หมายถึงการพิพากษาในยุคสุดท้าย (เทียบ มาลาคี 4:1; อิสยาห์ 13:9)

8ฉะนั้น จงเกิดผลอันสมควรแก่การกลับใจ และอย่าเริ่มนึกในใจว่า ‘เรามีอับราฮัมเป็นบิดา’ เพราะเราบอกเจ้าทั้งหลายว่า พระเจ้าทรงสามารถสร้างบุตรของอับราฮัมขึ้นจากหินเหล่านี้ได้

บริบท: ยอห์นท้าทายความมั่นใจในเชื้อชาติ — ชาวยิวสมัยนั้นเชื่อว่าการเป็นลูกหลานของอับราฮัมทำให้ได้รับความรอดอัตโนมัติ แต่ยอห์นบอกว่าการกลับใจที่แท้จริงต้องออกผลในชีวิต (ไม่ใช่แค่คำพูดหรือพิธีกรรม) คำว่า “จากหินเหล่านี้” ในภาษากรีกมีการเล่นคำ — คำว่า “หิน” (อะบานิม) และ “บุตร” (บานิม) ในภาษาฮีบรูมีเสียงคล้ายกัน ทำให้เห็นภาพพระเจ้าสร้างประชากรใหม่ได้ตามพระประสงค์

9บัดนี้ขวานก็จ่ออยู่ที่โคนต้นไม้ทั้งหลายแล้ว ฉะนั้นต้นไม้ทุกต้นที่ไม่เกิดผลดีก็จะถูกโค่นลงและโยนทิ้งในกองไฟ”

10ฝูงชนจึงถามท่านว่า “ถ้าเช่นนั้น เราควรทำอย่างไร”

11ท่านจึงตอบพวกเขาว่า “ผู้ใดมีเสื้อสองตัว จงแบ่งให้คนที่ไม่มี และผู้ใดมีอาหาร ก็จงทำอย่างเดียวกัน”

บริบท: ยอห์นตอบง่ายและเป็นรูปธรรมมาก — ไม่ใช่การถือศีลอดยากลำบากหรือพิธีกรรมเคร่งครัด แต่เป็นการแบ่งปันสิ่งจำเป็นในชีวิตกับคนที่ขาดแคลน คำว่า “ไคทอน” คือเสื้อชั้นในยาวที่คนสวมใส่ประจำวัน — การมีสองตัวถือว่าเป็นความมั่งคั่งเล็กน้อย เพราะคนธรรมดามีเพียงตัวเดียว การกลับใจที่แท้จริงจึงสำแดงออกเป็นความเอื้อเฟื้อ ไม่ใช่แค่ความรู้สึกทางศาสนา

12แม้แต่คนเก็บภาษีก็มารับบัพติศมาด้วย และถามท่านว่า “ท่านอาจารย์ เราควรทำอย่างไร”

บริบท: คนเก็บภาษีในสมัยนั้นถือเป็นคนทรยศต่อชนชาติตนเอง เพราะทำงานให้โรมันและมักขูดรีดเงินเกินอัตราที่รัฐกำหนด ถูกห้ามเข้าธรรมศาลาและถูกจัดอยู่ในกลุ่ม “คนบาป” (เทียบ ลูกา 5:30; 7:34) การที่คนเก็บภาษีมาหาแบปติสต์แสดงว่าคำเทศนาของยอห์นได้ก้าวข้ามขอบเขตทางศาสนาไปแล้ว — คนที่สังคมถือว่าสิ้นหวังก็ยังมาขอการกลับใจ

13ท่านก็ตอบพวกเขาว่า “อย่าเก็บเกินอัตราที่กำหนดให้เจ้าเก็บ”

14พวกทหารก็ถามท่านเช่นกันว่า “แล้วพวกเราเล่า เราควรทำอย่างไร” ท่านก็ตอบพวกเขาว่า “อย่ารีดไถผู้ใดด้วยกำลัง อย่ากล่าวหาใครเท็จเพื่อเอาเงิน และจงพอใจในค่าจ้างของเจ้า”

บริบท: คำว่า “ดิอาไซโอ” (HAPAX ในพันธสัญญาใหม่) หมายถึงการ “เขย่าขู่” เพื่อเอาเงิน — เป็นคำเฉพาะสำหรับการรีดไถด้วยการข่มขู่ คำว่า “ซูโคฟานเตโอ” หมายถึงการ “ฟ้องเท็จ” เพื่อได้รางวัลสินจ้าง ทหารในสมัยนั้น (อาจเป็นทหารยิวที่รับใช้เฮโรดแอนติปาส หรือทหารโรมัน) ได้รับค่าจ้างน้อยและมักหารายได้เสริมด้วยการข่มขู่ประชาชน ยอห์นไม่ได้ห้ามการเป็นทหาร แต่ห้ามการใช้อำนาจในทางมิชอบ — และสอนคุณธรรม “ความพอใจ” ในค่าจ้างของตน

15เมื่อประชาชนกำลังคอยเฝ้าด้วยความคาดหวัง และทุกคนกำลังขบคิดในใจเกี่ยวกับยอห์นว่าท่านอาจจะเป็นพระคริสต์หรือไม่

บริบท: ยุคของยอห์นเป็นยุคที่คนยิวกำลังรอคอยพระเมสสิยาห์อย่างรุนแรง — ความคาดหวังนี้ปรากฏในวรรณกรรมร่วมสมัย เช่น “บทสดุดีของซาโลมอน” (กลางศตวรรษที่ 1 ก่อนคริสตกาล) และในลัทธิขุมชนทะเลสาบเดดซี การที่ประชาชนสงสัยว่ายอห์นเป็นพระเมสสิยาห์เป็นเรื่องเข้าใจได้ — ท่านเทศนาในถิ่นทุรกันดารเหมือนเอลียาห์ (มาลาคี 4:5) แต่งกายเหมือนผู้เผยพระวจนะโบราณ และเรียกร้องการกลับใจ อย่างไรก็ตาม ยอห์นปฏิเสธอย่างเด็ดขาดในข้อต่อไป

16ยอห์นจึงตอบคนทั้งปวงว่า “เราให้บัพติศมาแก่ท่านทั้งหลายด้วยน้ำ แต่ผู้ที่ทรงอำนาจยิ่งกว่าเรากำลังจะเสด็จมา ซึ่งเราไม่คู่ควรแม้แต่จะแก้สายรัดรองเท้าของพระองค์ พระองค์จะทรงให้บัพติศมาแก่ท่านทั้งหลายด้วยพระวิญญาณบริสุทธิ์และด้วยไฟ

บริบท: คำอุปมา “บัพติศมาด้วยไฟ” มีการตีความสองแบบในประวัติศาสตร์คริสตจักร: (1) ไฟแห่งการพิพากษา (สอดคล้องกับข้อ 9 “ต้นไม้จะถูกโค่นและโยนทิ้งในกองไฟ” และข้อ 17 “เผาแกลบด้วยไฟที่ไม่รู้ดับ”) (2) ไฟแห่งการชำระให้บริสุทธิ์ (เทียบ อิสยาห์ 4:4 “วิญญาณแห่งไฟเผา”; มาลาคี 3:2 “เหมือนไฟของช่างหลอม”) ภาพของ “การให้บัพติศมาด้วยพระวิญญาณ” สำเร็จที่เทศกาลเพ็นเทคอสต์ (กิจการ 2:3 “ลิ้นเหมือนไฟ” ลงมาเหนือสาวก) ซึ่งรวมทั้งการชำระและการประกาศข่าวสารพระเจ้า

17พลั่วฝัดข้าวอยู่ในพระหัตถ์ของพระองค์แล้ว พระองค์จะทรงชำระลานนวดข้าวของพระองค์ให้สะอาด และจะทรงรวบรวมข้าวสาลีของพระองค์เข้าในยุ้งฉาง ส่วนฟางลีบนั้นพระองค์จะทรงเผาด้วยไฟที่ไม่รู้ดับ”

18ด้วยถ้อยคำตักเตือนเหล่านี้และอีกหลายประการ ยอห์นได้ประกาศข่าวประเสริฐแก่ประชาชน

บริบท: ลูกาสรุปการรับใช้ของยอห์นด้วยคำว่า “ประกาศข่าวประเสริฐ” (ยูอังเกลิซอมัย) — เป็นคำเดียวกับที่ทูตสวรรค์ใช้ประกาศการประสูติของพระเยซู (2:10) และที่พระเยซูใช้อธิบายการรับใช้ของพระองค์เอง (4:18) ยอห์นไม่ได้เป็นเพียงผู้ประกาศพระพิโรธเท่านั้น แต่เป็นผู้ประกาศข่าวดีเกี่ยวกับการเสด็จมาของพระเมสสิยาห์

19แต่เฮโรดเจ้าเมืองประจำแคว้น ถูกยอห์นตักเตือนเรื่องนางเฮโรเดียสภรรยาของน้องชาย และเรื่องความชั่วร้ายอื่น ๆ ทั้งสิ้นที่เฮโรดได้ทำ

บริบท: เฮโรดแอนติปาส (ลูกกษัตริย์เฮโรดมหาราช) ได้หย่ากับภรรยาคนแรก (ธิดาของกษัตริย์อาเรตัสที่ 4 แห่งนาบาเทีย) เพื่อแต่งงานกับเฮโรเดียสซึ่งเป็นภรรยาของน้องชายชื่อฟีลิป (คนละคนกับฟีลิปเตตราร์คในข้อ 1 — เป็นน้องต่างมารดา) การแต่งงานนี้ผิดบัญญัติเลวีนิติ 18:16 และ 20:21 ยอห์นวิจารณ์อย่างเปิดเผย ซึ่งนำไปสู่การจับกุมท่าน (ข้อ 20) และในที่สุดถูกประหาร (9:9 และ มาระโก 6:17-29) เหตุการณ์นี้แสดงให้เห็นว่าการกลับใจที่ยอห์นเทศนาไม่ได้ยกเว้นแม้แต่กษัตริย์

20ได้เพิ่มการนี้อีกประการหนึ่งเข้ากับทุกสิ่ง คือได้ขังยอห์นไว้ในเรือนจำ

21เมื่อประชาชนทั้งหมดกำลังรับบัพติศมา พระเยซูก็ทรงรับบัพติศมาด้วย และขณะที่พระองค์กำลังทรงอธิษฐาน ฟ้าสวรรค์ก็เปิดออก

บริบท: ลูกาเน้นเรื่องการอธิษฐานของพระเยซูมากกว่าผู้เขียนข่าวประเสริฐท่านอื่น — บันทึกไว้ว่าพระองค์ทรงอธิษฐานในเหตุการณ์สำคัญ ๆ ถึง 9 ครั้ง (ที่บัพติศมา 3:21; ก่อนเลือกอัครทูต 6:12; ก่อนสารภาพของเปโตร 9:18; ที่การเปลี่ยนรูป 9:28-29; ฯลฯ) การที่ฟ้าสวรรค์ “เปิดออก” เป็นภาพที่ปรากฏในอิสยาห์ 64:1 “โอ ถ้าพระองค์ทรงฉีกฟ้าสวรรค์และเสด็จลงมา!” และเอเสเคียล 1:1 “ฟ้าสวรรค์เปิดออก” — บ่งชี้ว่าการเปิดเผยของพระเจ้ามาถึงอย่างชัดเจน

22และพระวิญญาณบริสุทธิ์เสด็จลงมาเหนือพระองค์เป็นรูปกายเหมือนนกพิราบ และมีพระสุรเสียงมาจากฟ้าสวรรค์ว่า “เจ้าคือบุตรที่รักของเรา เราพอใจในเจ้ายิ่งนัก”

บริบท: คำประกาศของพระบิดามีสามองค์ประกอบที่สะท้อนสามข้อพระคัมภีร์เดิม: (1) “เจ้าคือบุตรของเรา” จากสดุดี 2:7 (พระเมสสิยาห์กษัตริย์ที่ได้รับเจิม), (2) “ที่รัก” จากปฐมกาล 22:2 (ภาพของอิสอัคบุตรที่รักคนเดียวของอับราฮัม ที่ถูกถวายเป็นเครื่องบูชา), (3) “เราพอใจในเจ้ายิ่งนัก” จากอิสยาห์ 42:1 (ผู้รับใช้ที่ทรงเลือกสรร) ดังนั้นในประโยคเดียวพระบิดาได้ประกาศให้พระเยซูเป็นทั้งกษัตริย์เมสสิยาห์ บุตรที่รักที่จะถูกถวายบูชา และผู้รับใช้ที่ทุกข์ทรมาน การที่พระวิญญาณเสด็จลงมา “เป็นรูปกาย” (โซมาทิโคส) เฉพาะลูกาเท่านั้นที่ระบุเช่นนี้ — ลูกาผู้เป็นแพทย์ใส่ใจกับรายละเอียดทางกายภาพ

23เมื่อพระเยซูทรงเริ่มต้นพระราชกิจนั้น พระองค์มีพระชนมายุประมาณสามสิบพรรษา ทรงเป็นบุตร (ตามที่คนทั่วไปเข้าใจกัน) ของโยเซฟ ผู้เป็นบุตรของเฮลี

บริบท: พระเยซูเริ่มการรับใช้ในวัย 30 ปี ซึ่งเป็นอายุที่ปุโรหิตและเลวีเริ่มต้นการรับใช้ในพระวิหาร (กันดารวิถี 4:3) และเป็นอายุที่โยเซฟในพันธสัญญาเดิมเริ่มรับใช้ฟาโรห์ (ปฐมกาล 41:46) และดาวิดเริ่มครองราชย์ (2 ซามูเอล 5:4) คำว่า “ตามที่คนทั่วไปเข้าใจกัน” (โฮส เอโนมิเซโต) เป็นคำที่ลูกาใส่เข้ามาอย่างระมัดระวังเพื่อบอกว่าการเป็นบุตรของโยเซฟเป็นเพียงการเข้าใจทางกฎหมาย ไม่ใช่ทางสายเลือด — เพราะพระเยซูประสูติจากหญิงพรหมจารี (ลูกา 1:34-35)

24บุตรของมัทธัท บุตรของเลวี บุตรของเมลคี บุตรของยันนาย บุตรของโยเซฟ

25บุตรของมัททาธีอัส บุตรของอาโมส บุตรของนาฮูม บุตรของเอสลี บุตรของนักกาย

26บุตรของมาอาท บุตรของมัททาธีอัส บุตรของเสเมอิน บุตรของโยเสค บุตรของโยดา

27บุตรของโยฮานัน บุตรของเรซา บุตรของเศรุบบาเบล บุตรของเชอัลทิเอล บุตรของเนรี

28บุตรของเมลคี บุตรของอัดดี บุตรของโคสัม บุตรของเอลมาดัม บุตรของเอร์

29บุตรของโยชูวา บุตรของเอลีเอเซอร์ บุตรของโยริม บุตรของมัทธัท บุตรของเลวี

30บุตรของสิเมโอน บุตรของยูดาห์ บุตรของโยเซฟ บุตรของโยนัม บุตรของเอลียาคิม

31บุตรของเมลเลอา บุตรของเมนนา บุตรของมัทธาทา บุตรของนาธัน บุตรของดาวิด

บริบท: ข้อนี้สำคัญมาก — ลูกาติดตามเชื้อสายของพระเยซูผ่านนาธัน บุตรของดาวิด (2 ซามูเอล 5:14) ในขณะที่มัทธิวติดตามผ่านโซโลมอน (มัทธิว 1:6-7) การที่ลูกาเลือกสายนาธัน (ไม่ใช่สายกษัตริย์ผ่านโซโลมอน) อาจเป็นการรักษาเชื้อสายกษัตริย์ของพระเยซูโดยหลีกเลี่ยงคำแช่งของเยโคนิยาห์ (เยเรมีย์ 22:30 “ไม่มีลูกหลานคนใดจะได้นั่งบนบัลลังก์ของดาวิด”) — เพราะผ่านสายนี้พระเยซูสืบเชื้อสายดาวิดโดยทางชีววิทยา (ผ่านมารีย์) แต่ผ่านสายของโซโลมอน พระองค์ได้รับสิทธิ์ครองบัลลังก์โดยทางกฎหมาย (ผ่านโยเซฟผู้เป็นบุตรบุญธรรม)

32บุตรของเจสซี บุตรของโอเบด บุตรของโบอัส บุตรของสัลโม บุตรของนาโชน

33บุตรของอัมมีนาดับ บุตรของอัดมิน บุตรของอาร์นี บุตรของเฮสโรน บุตรของเปเรศ บุตรของยูดาห์

34บุตรของยาโคบ บุตรของอิสอัค บุตรของอับราฮัม บุตรของเทราห์ บุตรของนาโฮร์

บริบท: สามชื่อแรก (ยาโคบ อิสอัค อับราฮัม) คือปิตาจารย์ทั้งสามของชาติอิสราเอล ซึ่งเป็นจุดที่มัทธิวเริ่มต้นลำดับวงศ์ (มัทธิว 1:1-2 “ลำดับพงศ์พันธุ์ของพระเยซูคริสต์ บุตรของดาวิด บุตรของอับราฮัม”) แต่ลูกาไม่หยุดที่อับราฮัม — ท่านย้อนกลับไปอีกจนถึงอาดัม “บุตรของพระเจ้า” (ข้อ 38) เพื่อแสดงว่าพระเยซูเป็นพระผู้ช่วยให้รอดของทุกชาติ ไม่ใช่เฉพาะของชาวยิวเท่านั้น

35บุตรของเสรุก บุตรของเรอู บุตรของเปเลก บุตรของเอเบอร์ บุตรของเชลา

36บุตรของไคนาน บุตรของอารฟาซาด บุตรของเชม บุตรของโนอาห์ บุตรของลาเมค

บริบท: ข้อ 36-38 ย้อนไปจนถึงกำเนิดของมนุษยชาติ — โนอาห์ (ผู้รอดจากน้ำท่วมโลก) เสท (บุตรที่พระเจ้าประทานแก่อาดัมแทนอาเบล) อาดัม (มนุษย์คนแรก) และในที่สุด “พระเจ้า” เป็นจุดสิ้นสุด (หรือจุดเริ่มต้น!) ของลำดับวงศ์ ลูกาแสดงว่าพระเยซูทรงเป็นพระผู้ช่วยให้รอดของมนุษย์ทุกคน ไม่ใช่เฉพาะลูกหลานอับราฮัม เพราะพระองค์สืบเชื้อสายถึงอาดัม “บุตรของพระเจ้า”

37บุตรของเมธูเซลาห์ บุตรของเอโนค บุตรของยาเรด บุตรของมาหะลาเลเอล บุตรของไคนาน

38บุตรของเอโนช บุตรของเสท บุตรของอาดัม ผู้เป็นบุตรของพระเจ้า

บริบท: จุดจบของลำดับวงศ์ที่น่าตกตะลึง — ลูการะบุว่าอาดัมเป็น “บุตรของพระเจ้า” การที่พระเยซูสืบเชื้อสายผ่านอาดัมถึงพระเจ้ามีความหมายลึกซึ้งทางเทววิทยา: (1) พระเยซูทรงเป็นพระผู้ช่วยให้รอดของมนุษย์ทุกคน ไม่ใช่เฉพาะลูกหลานอับราฮัม (เทียบ ข้อ 6 “มนุษย์ทุกคนจะเห็นความรอดของพระเจ้า”); (2) พระเยซูทรงเป็น “อาดัมใหม่” ที่จะนำมนุษย์กลับคืนสู่ความสัมพันธ์กับพระเจ้า (เทียบ โรม 5:12-19; 1 โครินธ์ 15:22, 45); (3) การประกาศของพระบิดาในข้อ 22 ว่า “เจ้าคือบุตรของเรา” ได้รับการยืนยันด้วยการย้อนลำดับวงศ์ถึงพระเจ้าเอง ลูกาปิดท้ายลำดับวงศ์ด้วยการเน้นธรรมชาติแห่งสากลของข่าวประเสริฐ

บริบท (context) notes are editorial commentary — not part of the biblical text.